Bölüm

Gnostisizm

Bu bölümdeki notlar
Haritada gör →
Mistik Gelenekler

Antik Yunan Mistisizmi: Eleusis'ten Neoplatonizme Esrarlı Yollar

Antik Yunan'ın Eleusis Mysteria'sından Neoplatonizm'e uzanan mistik geleneğini; Orphik kozmoloji, Pisagorcu sayı mistisizmi, Platon'un Formlar kuramı ve Eros anlayışı, Plotinus'un sudûr-dönüş metafiziği ve Iamblichus'un theurgy sistemini kapsamlı biçimde ele alan akademik bir inceleme. Hermesçilik, Gnostisizm ve erken Hristiyanlık üzerindeki etkiler ile Budizm, Sufizm, Kabala ve Vedanta ile karşılaştırmalı perspektifler içermektedir.

55 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Demiurg (Yaldabaoth): Gnostik Kozmolojide Alt-Yaratıcı Figürü

Demiurg (Yaldabaoth), antik gnostik kozmolojide Sophia'nın düşüşünden doğan kör ve kibirli alt-yaratıcıdır. Not, Platon'un Timaios zanaatkârının gnostik dönüşümünü, arkonları ve hapishane-kozmos metaforunu tarihsel gnostik teoloji olarak tarafsız biçimde ele alır.

32 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Eleusis Gizemleri: Demeter-Persephone, İnisiyasyon ve Öteki Dünya Umudu

Antik Yunan'ın Eleusis gizem kültü (~MÖ 1500-MS 392): Demeter-Persephone miti (iniş-arayış-dönüş), Küçük ve Büyük Gizemler, telesterion ve hierophant, kykeon içkisi ve ergot hipotezi, inisiyasyon, ölüm-sonrası umut ve gizlilik yemini.

48 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Katharlar ve Bogomiller: Ortaçağ Düalist Gnostik Gelenekleri

Ortaçağ'ın iki düalist-gnostik hareketi: Balkanlar'da Bogomiller (10. yy) ve Languedoc'ta Katharlar (12.-13. yy). İyi Tanrı ile kötü madde karşıtlığı, consolamentum töreni ve Pavlikan-Bogomil-Kathar aktarım zinciri.

27 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Mandaizm (Sâbiîlik): Vaftiz, Nûr Dünyası ve Gnostik Bilgelik

Mandailik, Vaftizci Yahya'yı yücelten, akan suda vaftiz (masbuta) ve Nûr Dünyası inancına dayanan; antik çağdan günümüze ulaşan tek yaşayan gnostik din ve Mezopotamya kökenli Sâbiîlik geleneği.

35 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Maniheizm: Mani, Işık-Karanlık Düalizmi ve Nûr Dini

Mani'nin (216-274) kurduğu düalist kurtuluş dini: ışık-karanlık iki ilkesi, üç zaman kozmolojisi, ışık kıvılcımlarının gnosisle kurtarılması; Roma'dan Uygurlara yayılan evrensel bir Nûr dini.

36 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Mithraizm: Roma Gizem Dini, Tauroktoni ve Yedi Derece

Mithras gizem dini (Roma, MS 1.-4. yy): tauroktoni ikonografisi, mağara-tapınak (mithraeum), yedi inisiyasyon derecesi ve gezegen ilişkisi, astral kozmik sembolizm ve İran Mihr'iyle ilişki tartışması.

49 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Nag Hammadi Kütüphanesi

1945 yılı Aralık ayında Yukarı Mısır'ın Nag Hammadi köyü yakınlarında bulunan, Kıpti dilinde yazılmış on üç papirüs kodeks; Tomas, Filipus ve Maria İncilleri başta olmak üzere Gnostik, Hermetik ve apokrif Hristiyan metinlerin oluşturduğu Geç Antik Çağ kütüphanesi.

34 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Orfizm: Orpheus Gizemleri, Ruh Göçü ve Arınma

Orpheus'a atfedilen Antik Yunan gizem geleneği: Orfik teogoni (Phanes, Zagreus-Dionysos), beden-mezar (soma-sema), ruh göçü, altın levhalar ve arınma; Pythagoras ile Platon'a etkisi.

40 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Pleroma ve Aionlar: İlahî Doluluk ve Yayılım Hiyerarşisi

Pleroma, gnostik teolojide ilahî doluluğu; aionlar, Bythos'tan syzygy çiftleri hâlinde yayılan ebedî varlık katmanlarını ifade eder. Not, otuz aionluk hiyerarşiyi, Horos kavramını ve Neoplatonik sudûr ile Kabala sefirotuna yapısal paralellikleri ihtiyatla inceler.

26 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Sophia: Düşen Bilgelik ve Gnostik Kurtuluş Draması

Pleroma'nın en genç aionu Sophia'nın düşüşü, Yaldabaoth'u doğurması, tövbesi ve restorasyonu gnostik kurtuluş dramasının çekirdeğidir. Not, Yuhanna Apokrifonu ile Pistis Sophia metnini ve Kabala'daki Şekina-Hokhma paralellerini dinler tarihi açısından inceler.

27 bağlantıOku →
Mistik Gelenekler

Valentinus ve Valentinci Gnostisizm: Pleroma, Aionlar ve Bilgi Yoluyla Kurtuluş

Valentinus (2. yüzyıl) ve okulu; otuz aionluk Pleroma, üçlü insan tipolojisi ve gnosis yoluyla kurtuluş öğretisiyle antik Gnostisizmin en sofistike sistemini geliştirdi. Not, Ptolemaios'un Flora'ya Mektubu ve Hakikat İncili dâhil kaynakları akademik çerçevede inceler.

20 bağlantıOku →